دمی با شعر اوزی-1

چند سالی است که شاعران اوز با برپایی شبهای شعر به گویش اوزی در امر گسترش شعر اوزی کوششهایی کرده اند که آخرین آنها << شب شعر به گویش اوزی >> در فروردین ماه در دانشگاه پیام نور اوز بود که با استقبال مردمی همراه بود. نیز در گزارشی که از بهار 86  در سی دی اخیرا  منتشر شده بود هم شاعران به گویش اوزی شعر می خواندند. و نهایتا شنیده می شود که قرار است شب شعر به گویش اوزی در دبی هم برگزار شود. همه این کو ششها چشم انداز جالبی را در مقابل دیده ها می گشاید. چشم اندازی که می تواند نوید شکوفایی شعر اوزی را فراهم آورد به شرط آنکه  شعر اوزی راه خویش را بیابد و از دنیای حسرت گونه گذشته ها به در آید و به شعریت شعر  توجه خاص شود.

هر چند در این زمینه ها حرف بسیار است و انشاالله در جای دیگر بدان پرداخته شود ولی آنچه که در این مکان به تدریج  خواهد آمد در واقع معرفی شعر اوزی است و فقط در حد همین معرفی و بس. بنابراین در این مجال به کم و کیف اشعار معرفی شده  پرداخته نخواهد شد. و از نقد اشعار در اینجا صرف نظر می شود. امیدوارم که همشهریان و لارستانی ها با مشاهده این اشعار به قابلیت های زبان لارستانی و شگفتی های ان بیشتر پی برده و آنهایی که ذوق شاعری دارند با دیدین این گوشه << دمی با شعر اوزی>>  به سر کنند و خود با سرایش شعرهای دلنشین به غنای زبان لارستانی و گویش اوزی کمک کرده و ادبیات آن را پربار کنند.

..........................................................................

و در  اولین بار با میر مولا اوزی خواهیم داشت:

میر مولا اوزی فرزند  امیر محمد کلانتر اوزی است که بین سالهای 1257-1269 قمری کلانتر اوز بود و در تاریخ دلگشای اوز از او به تفصیل یاد شده است.  میر مولا پس از کشته شدن پدرش به دست شاهزاده قاجار ناچار از اوز مهاجرت کرد و به منطقه گوده بستک رفت و در ده تل مقیم گشت. خط نیکویی داشت و به همین سبب برای خان بستک یعنی مصطفی خان بستکی به عنوان منشی کار می کرد. از میر مولا که شاید بتوان گفت قدیمی ترین شاعر شناخته شده اوزی است چندین قطعه شعر به یادگار مانده است. شعر زیر از اوست :

ع-ا/ 3.6.2007

---------------------------------------------------------------------------------------------

دمی با شعر اوزی -2

در دنباله آشنایی با شعر شاعرانی که به گویش اوزی آثاری دارند ؛این بار به سراغ مرحوم مصطفی خضری میرویم.

مصطفی خضری در مهرماه 1298 شمسی در اوز به دنیا آمد و از وی اشعار متنوعی به گویش اوزی باقی مانده است . نوع کار وی ترانه سرایی است و تقریبا بیشتر آنچه که از وی باقی است ؛اشعاری است که آن مرحوم بر روی ترانه های معروف محلی ودر بعضی از موارد بر روی ترانه های خوانندگان مشهور مانند پوران ساخته است .خود آن مرحوم در حاشیه اشعارش قید کرده است که بر وزن فلان ترانه سروده است .بعضی از ترانه هایش مدتها زمزمه مردم بود مانند ترانه :

 فصل بهار تک اوز خداک چد باصفای

 که بروزن ترانه معروف پوران با این مطلع سروده است:

 بس که به یاد تو زدم باده خرابم هنوز

 مرحوم خضری غزل و مثنوی هم سروده است و اشعاری به فارسی هم دارد که جالب توجه است .

مصطفی خضری در عمر هشتاد سالگی در شیراز در گذشت ودر یازدهم خرداد ماه 1378در اوز به خاک سپرده شد .

اینک به ترنه ( کورستونه) از وی توجه می کنیم :           ع-ا    خرداد86

----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

دمی با شعر اوزی – 3

ام هانی فقیهی در سال 1324 در اوز متولد شده است . پدرش مرحوم حاج شیخ حنیف فقیهی از فرزندان حاج شیخ احمد( از بزرگان علمای اهل سنت در لارستان ) بود .مرحوم شیخ حنیف مدتها در دانشگاه های فارس تدریس می کرد .و خود از بزرگان اوز بشمار می رود .

ام هانی فقیهی در اوز تا حد ششم ابتدایی که در آن زمان کلاس درس در اوز برقرار بود به تحصیل پرداخت .پس از ازدواج همراه با شوهر به کویت رفت. وی صاحب سه فرزند پسر است که هریک به تحصیلات عالیه پرداخته اند. جالب توجه این که ام هانی فقیهی در کویت موفق به اخذ دیپلم عربی شده است و اکنون در دانشگاهی در کویت مشغول به تحصیل است .

 چندین قطعه شعر به فارسی دارد که هریک به مناسبتی سروده شده است خصوصا اشعاری که در رثای پدرش مرحوم شیخ حنیف سروده است جالب توجه است . اشعار اوزی خانم فقیهی مانند بیشتر آنها که در غربت بسر می برند مملو از یاد و یادگار اوز است . قطعه زیر از اوست :

 خداوندا

 خداوندا اوز خُد مردُ مش  مَی

                                       که هاو برکه یی مُلممَدُ ش مَی

 اُ وختِ لاله و گل بوی شبَمبِ

                                      کنار برکه یی آج آجرُش مَی

 شُو یای پاک پاک پر سِتارَ ش

                                      مُ بیدار باشُ  الله اکبرُش مَی

 خَرَکِ شاغُنیُ اُرمای دومُن

                                     خُرُزه و تِرشَ و رنگینکُش مَی

 تنورو بِرزه و خَرگِ منقل

                                     گنم بای مَهی مول وَر د َمُش مَی

  خداوندا اوز خُد مرد مش مَی

                                     که خاک پاک شیخ آج احمدُ ش مَی

                                                    تیر ماه 86         ع-ا                   

--------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

دمی با شعر اوزی - 4

 این بار و در دنباله شعر شاعرانی که به گویش اوزی سروده هایی دارند به سراغ یکی دیگر از آنها می رویم                                                                                                                                           

 عبد الحمید رکنی فرزند محمد امین در سال 1327 در اوز به دنیا آمد و در همان جا    به تحصیل پرداخت و سپس مانند بسیاری از اوزیها رهسپار کشور امارات شد تابه تحصیل در مکتب زندگی از همان دوره نوجوانی بپردازد .او مدتها در شهرهای دبی وشارجه نزد پدر ودیگران مشغول به کار بود و از همان وقتها مشغولیتی بجر کار در مغازه و بازار برای خویش به وجود آورد و آن هم سرودن بود ابتدا فقط به مناسبت هایی چون اعیاد و تبریکات و بعد ها بدون آنها و هر وقت که احساس می کرد که باید بسراید . رکنی درچندین شب شعر در دبی ؛ اوز  ؛ و شیراز شرکت کرده و شعرهایش را عرضه کرده که مورد تشویق قرار گرفته است .آنچه که اینک از او می خوانیم  تاریخ بهمن ماه 1368 در شارجه را دارد .  

چَش نازنین نگارُم

چَش نازنین نگارم وَ نگاهُت خوارُم اُت ک           وَ دو تاکِ ابروانُت بِنی چو  شکارُم اُت کِ

 شو وروز ِ مُ  سیه بَُ اُز نگاه حور مستُت           بیقرار و  سرگریبون غُم روزگا رُم  اُت کِ

 دل مُ پاک چو شیشه که بجز ناز تُ  اُشنای         وَ نگاه  نیش خنجر لَت و خرد و پارُم اُت کِ

اُز غُم  هجر  نگارُم  زندگیم  تاریکُ  سرد             گله مُز گردش ایام چه وَ روزگا رُم اُت کِ

 غُم دل اُ کِ بِگُم که  کسی نِ  مشتری  شه              یار با تیر نگاهُت  زخم دل  د چا رُم اُت  کِ

 اُفتدُم  کنج  دُواری  زانوی غُم  مُ  بغل  با                تُ بِبن وَ حسرتِ چه و حال زا رُم اُت  کِ

 اُ اِ حا لُ اُفتدِ ستُم  که شا ید رحیم  ببش یا ر           ولی افسوس تُ یا رُم غُم دل نثا رُم  اُت کِ

 گله ا ُز بخت  بد خ ُ  کُ  بگُم  همی   نصیبُم         که وَ دستِ نا ز نینُت دُ وَری حصا رُم اُت ک

 بِ گُ تُ چه هُد گناهُم که مُ زجر کش بُد ستُم       در زمین عشق گرمت خون دل مزا رُم اُت کِ

 چَش نازنین نگا رُم چَش بکُ تُ  بر  مزا رُم        که و چوَ د گَ مُ رکنی زر سنگ و دا رُم اُت کِ

ع - ا  / مرداد 86

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

دمی با شعر اوزی- 5

............................................

 در این شماره لحظاتی با یکی از شاعران پر کار اوزی خواهیم بود و دمی را با  اشعارش  می گذرانیم :                                                                              

 یکی از کسانی که در انجمن های ادبی در اوز با جدیت امر شعر از حدود 15 سال پیش دنبال کرده است خانم  فرشته سلمان پور است که تاریخ بعضی از شعر هایش به سال 1371 برمی گردد. از آن زمان تا کنون همواره در چندین انجمن شعر در کتابخانه اوز و در مکانهای دیگر شرکت داشته است و نیز در بیشتر گرد همایی شاعران در اوز و لارستان به قرائت اشعارش پرداخته است . چندی  است که  در مسئولیت صفحه ادبی ماهنامه عصر اوز با نشریه همکاری دارد. 

  اشعار فارسی فرشته سلمانپور کم و بیش  در نشریات منتشر شده است . ولی شعر اوزی از او کمتر منتشر شده است . نوروز 86 در شب بزرگداشت تائب اوزی در دانشگاه پیام نور اوز در مقابل جمع کثیری از همشهریان و مهمانان به قرائت شعر بلندی با مطلع زیر پرداخت که بسیار مورد توجه قرار گرفت :

 صد یاد دوریی وتی                               کوچینیا بل بلکی            

اینک چند دو بیتی از او که همگی در یاد و وصف اوز سروده است را با هم می خوانیم . هر چند که او برای آنها اسمی انتخاب نکرده است ولی من آنها را با عنوان (اوز ) می خوانم  :  

 اوز                                                  

     اوز  با  تشنگی ها    آشِنا یه                                زمینش زادگاه مردان خدایه

لب  خشکیده یه    خاکش   بگردم                              اوز  شهر  شلوغ   برکیا یه

..........................................

اوز جونم  فدای  نوم  پاکت                                   به قربون زمی و دشت وخاکت

مو چش شهر خشم عین بهشته                            به دنیا ام ندی مونند و تاکت

.....................................

به قربون اوز با مردمونش                                   فدای لرد میر و لرد خونش

الهی خاک پاکش تا ابد به                                   سر افرازت همز پیر و جوونش

......................................

 اوز قربون  نام  سرفرازت                                   فدای  مردم  مهمان نوازت   

چه دلگیره برزگو یا که چدروت                          خشه کوروستونه و جوغ درازت

.........................................

خداوندا اوز مه ی با بهارش                                       پسین جمعه و پیر کهارش

امید ام هه به درگاه الهی                                        تداوم اش به نوم و اقتدارش

.....................................

اوز شهر خشم نومت بلنده                                   دلم بر مهر خاک تو او بنده

به موسم بهار و وقت گشته                                  سر  پیر  کهارت  دلپسنده

                                                                                        ..................

                                                                            ع – ا          مهر 86